ยาไอซ์ คือ  ?? ข้อ 1 ยาไอซ์ คือ อะไร
ตอบ ยาไอซ์ คือ สารเสพติดประเภทกระตุ้นประสาทหนึ่งที่มีชื่อทางเคมีว่า “เมทแอมเฟตามีน(Methamphetamine)” อยู่ในรูปผลึกใสเหมือนน้ำแข็ง ไม่มีสีถึงมีสีขาว ไม่มีกลิ่น ซึ่งมีความบริสุทธิ์สูงเกือบ 100% เป็นสารติดตัวเดียวกับยาบ้า แต่ยาบ้ามีส่วนประกอบของเมทแอมเฟตามีนน้อยกว่าและอยู่ในรูปแบบเม็ด ปัจจุบันเมทแอมเฟตามีนเป็นยาเสพติดให้โทษประเภท 1 ตามพระราชบัญญัติยาเสพติดให้โทษ พ.ศ.2522

 

ข้อ 2 กลไกการออกฤทธิ์ของเมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์ต่อสมอง
ตอบ เมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์ออกฤทธิ์กระตุ้นประสาท ทั้งระบบประสาทส่วนกลาง (Central nervous system) ได้แก่ สมองและไขสันหลัง และระบบประสาทส่วนปลาย (Peripheral nervous) โดยมีกลไกลการออกฤทธิ์ดังนี้
(2.1) ออกฤทธิ์เร่งการปลอดปล่อยสารอะดรีนาลีน (Adrenaline) และ นอร์อะดรีนาลีน (Noradrenaline) ออกจากเซลล์ประสาทในปริมาณมากกว่าปกติ ซึ่งทำหน้าที่สื่อสารระหว่างเซลล์ประสาท เพื่อควบคุมการทำงานของระบบหัวใจและหลอดเลือด ทำให้หัวใจเต้นแรงขึ้น อัตราการเต้นของหัวใจสูงขึ้น หลอดเลือดหดตัว และความดันเลือดสูงขึ้นมากกว่าปกติ เป็นเหตุให้ผู้เสพเมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์รู้สักตื่นตัว กระปรี้กระเปร่า เมื่อเมทดแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์หมดฤทธิ์สารอะดรีนาลีน (Adrenaline) และนอร์อะดรีนาลีน (Noradrenaline) จะถูกดูดซึมกลับเข้าไปในเซลล์ประสาทตามเดิม
(2.2) ออกฤทธิ์กระตุ้นการปลอดปล่อยสารโดปามีน (Dopamine) ในสมอง ซึ่งมีหน้าที่ควบคุมอารมณ์ทุกข์ – สุข คือ ถ้าสารโดปามีน  (Dopamine) ถูกหลั่งออกมาในระดับน้อยกว่าปกติจะทำให้เกิดอารมณ์ทุกข์หรืออารมณ์ซึมเศร้า ในทางตรงกันข้าม ถ้าร่างกายมีการหลั่งสารโดปามีน (Dopamine) ในระดับสูงมากผิดปกติก็จะทำให้เกิดอารมณ์เคลิบเคลิ้มเป็นสุข (Eupharai) หลังการหยุดไช้เมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์จะทำให้ร่างกายมีสารโดปามีน (Dopamine) อยู่ในระดับต่ำกว่าปกติติดต่อกันเป็นเวลานานได้ถึง 2 ปี
นอกจากนี้เมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์ยังออกฤทธิ์กดการทำงานองสมองส่วนคิดอันเป็นแหล่งสติปัญญาและความมีเหตุผล และค่อยๆสูญเสียการทำงานไป ทำให้สมองส่วนความอยากที่ถูกกระตุ้นมีอิทธิพลเหนือกว่า ทำให้การควบคุมอารมณ์ และการใช้เหตุผลของผู้เสพลดลง หมกมุ่นต่อการเสพยา ทำอะไรไปตามความอยาก ขาดความยับยั้งชั่งใจนำไปสู่การตัดสินใจ แบบหุนหันพลันแล่น แสดงพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสม มีแนวโน้มใช้ความรุนแรงและอาจทำร้ายตนเอง คนใกล้ชิด และผู้อื่น
ข้อ 3 ผลและอันตรายจากยาไอซ์ต่อร่างกายและจิตใจของผู้เสพมีอะไรบ้าง ตอบ เมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์เป็นสารที่มีฤทธิ์กระตุ้นประสาทอย่างร้ายแรง ความรวดเร็วของระยะเวลาในการออกฤทธิ์ (onset of action) ความรุนแรงของฤทธิ์ที่เกิดขึ้นกับร่างกายและจิตใจ (intensity of action) ขึ้นกับปัจจัยหลายประการ เช่น รูปพรรณของเมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์ที่ใข้เสพ วิธีการเสพ ปริมาณที่เสพ และความถี่ในการเสพ โดยสรุปเมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์มีผลต่อร่ายกายทั้งทางกาย พฤติกรรและสมองในระยะสั้นและระยะยาว ดังนี้ ผลต่อร่ายกายในระยะสั้น มีภาวะตื่นตัว มีพละกำลังมากกว่าปกติ หัวใจเต้นแรงมากขึ้น อัตราการเต้นของหัวใจเร็วขึ้น ใจสั่น เหงื่อออกมาก ผิดปกติ ความดันเลือดสูงขึ้น ปากแห้ง อุณหภูมิของร่ายกายสูงขึ้น ไม่อยากอาหาร เคลิบเคลิ้มเป็นสุข (Euphoria) พูดเพ้อเจ้อ หงุดหงิด กระวนกระวาย อยู่ไม่นิ่ง ฉุนเฉียว โกรธง่าย นอนไม่หลับ การได้รับยาในขนาดสูง อุณหภูมิของร่ายกายจะสูงขึ้นมาก อาจมีอาหารชัก หัวใจเต้นผิดจังหวะ หมดสติ และอาจถึงขั้นเสียชีวิตได้   ผลต่อร่างกายในระยะยาว มีอาการทางจิตและประสาท พฤติกรรมเปลี่ยน เช่น ก้าวร้าว วิตกกังวล สับสน นอนไม่หลับ ปวดศรีษะรุนแรง จิตหวาดระแวง หลงผิด เพ้อคลั่ง ประสาทหลอน น้ำหนักลด เกิดภาวะทนต่อยา (Tolerance) ทำให้ผู้เสพพยายามเพิ่มขนาด ของยาที่เสพขึ้น เสพยาบ่อยขึ้น หรือเปลี่ยนวิธีการเสพ ติดยา (Addiction) อาการถอนยา (Withdrawal) เมื่อมีการลดหรือหยุดการเสพลง ผู้เสพจะเกิดอาหารถอนยา ซึ่งจะมีอาการซึมเศร้า วิตกกังวล เหนื่อยล้า จิตหวาดระแวง ก้าวร้าว บางรายมีอาการดังกล่าวรุนแรง   ข้อ 4. อันตรายของยาไอซ์ต่อครอบครัว และสังคม ตอบ จะเกิดอารมณ์ร่วมของผู้เสพ ไม่ใส่ใจบุคคลรอบๆ ตัวเหมือนไม่มีใครอยู่ร่วมด้วยหรือมาเกี่ยวข้อง มีเฉพาะกลุ่มผู้เสพยาไอซ์ด้วยกันเท่านั้นที่รับรู้และสนุกด้วย ทำให้ผู้เสพมีพฤติกรรมแยกตนเองออกจากครอบครัว เมื่อเสพในระยะสั้นเกิดการตัดสินแบบหุนหันพลันแล่น มีแนวโน้มใช้ความรุนแรงและอาจทำร้ายตนเอง คนใกล้ชิด และผู้อื่น เมื่อเสพไปในระยะยาวเกิดอาการจิตนำไปสู่ปัญหาครอบครัวแตกแยกได้ สังคมของผู้เสพยาเสพติด เป็นสังคมที่ไม่จริงใจต่อกัน ต่างก็คิดถึงแต่ประโยชน์ส่วนตัวให้ได้ยาเสพติดมาเสพ เกิดปัญหาอาชญากรรมในสังคมเพิ่มขึ้น   ข้อ 5. วิธีการเสพยาไอซ์ ตอบ นิยมเสพโดยการสูบไอระเหยของไอซ์ (smoking) หรือ การนัตถุ์ (snorting) ซึ่งผู้เสพจะมีอุปกรณ์การเสพที่อาจแตกต่างกันไป เมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์จะเข้าสู่สมองอย่างรวดเร็วภายใน 3 -5 นาที จึงทำให้ผู้เสพนั้นติดยาได้ง่าย เสพติดได้ตั้งแต่ครั้งแรกที่เสพ เมื่อยาเข้าสู่ร่างกายแล้วประมาณ 2 ชั่วโมงระดับยาจะขึ้นถึงระดับสูงสุดและคงที่ในระดับนั้นต่ออีกประมาณ 2 ชั่วโมง ดังนั้นผู้เสพโดยการสูบนี้จึงอาจจะเกิดอาการทางจิตและประสาทอย่างรุนแรงอยู่เป็นเวลาประมาณ 4 ชั่วโมง เมื่อเมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์เข้าสู่ร่างกายแล้วจะถูกขับออกจากร่างกายได้ช้ามาก ต้องใช้เวลาประมาณ 9 – 12 ชั่วโมง ในการที่ร่างกายจะขับเมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์ออกจากร่างกายลงเหลือครึ่งหนึ่งของปริมาณสูงสุดที่มีอยู่ในกระแสเลือด ดังนั้นการเสพเมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์ซ้ำหลายครั้งในหนึ่งวันจึงอาจะทำให้มีการสะสมของเมทแอมเฟตามีนหรือยาไอซ์ในร่างกาย เป็นอันตรายอย่างยิ่ง   ข้อ 6. ยาไอซ์เกี่ยวข้องกับวัยรุ่นอย่างไร ตอบ จากข้อมูลด้านการบำบัดยาเสพติดของสถานบำบัดยาเสพติดในพื้นที่กรุงเทพมหานครจัดทำโดยสำนักงานป้องกันและบำบัดการติดยาเสพติด สำนักอนามัย ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2546 ถึง 2556 จำนวนเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ มากสุดปีงบประมาณ 2556 คิดเป็นร้อยละ 2.05 ดังนั้นจะเห็นว่าในช่วงวัยรุ่นเป็นช่วงที่ผู้เสพยาเสพติดเริ่มลองใช้ยาเสพติดมากที่สุด จึงควรเริ่มรณรงค์ป้องกันไม่ให้เด็กวัยรุ่นตัดสินใจลองเสพยาเสพติดโดยเฉพาะยาไอซ์ซึ่งสามารถเสพติดได้ตั้งแต่ครั้งแรกที่ใช้